Kayıtlara geçen en sıcak Haziran ayı yaşandı. Kuzey Atlantik’te eşi benzeri görülmemiş sıcaklık ölçüldü., Antarktika’da rekor düzeyde düşük deniz buzu kaydedildi.

Yeni yayıblanan bir rapora göre dünya, daha önce görülmemiş deniz yüzeyi sıcaklıkları ve rekor düzeyde düşük Antarktika deniz buzu ile kayıtlara geçen en sıcak Haziran ayını yaşadık.

Dünya Meteoroloji Örgütü ile yakın işbirliği içinde olan Avrupa Birliği’nin Copernicus İklim Değişikliği Servisi’nin raporu, insan kaynaklı iklim değişikliğinin bir sonucu olarak Dünya sisteminde meydana gelen geniş kapsamlı değişiklikleri gösterdi.

Avrupa Orta Vadeli Hava Tahminleri Merkezi tarafından yürütülen Copernicus İklim Değişikliği Servisi’ne göre Haziran 2023, 1991-2020 ortalamasının 0,5°C üzerinde gerçekleşerek bir önceki rekor olan Haziran 2019’u geride bıraktı. Kuzey Atlantik deniz yüzeyi sıcaklıklarının ise “alışılmışın dışında” olduğu belirtildi.

Sıcaklık artışı, geleneksel olarak yılın en sıcak ayı olarak kabul edilen Temmuz ayında da devam etmektedir. Copernicus ECMWF ERA5 veri setinden elde edilen ön verilere göre, küresel ortalama 2 metre sıcaklık 3 Temmuz’da tüm zamanların en yüksek seviyesi olan 16,88°C’ye ulaşarak Ağustos 2016’daki 16,80°C’lik bir önceki günlük rekoru kırdı. Ön verilere göre, bu rekor 4 Temmuz’da 17,03 °C’lik bir sıcaklıkla tekrar kırıldı.

WMO İklim Hizmetleri Direktörü Profesör Chris Hewitt, “Haziran ayında ve Temmuz ayının başındaki olağanüstü sıcaklık, hem karada hem de okyanuslarda ısıyı daha da arttırması ve daha aşırı sıcaklıklara ve deniz sıcak hava dalgalarına yol açması beklenen El Niño’nun gelişiminin hemen başlangıcında meydana geldi” dedi.

“Keşfedilmemiş bir bölgedeyiz ve El Niño daha da geliştikçe daha fazla rekorun kayıtlara geçmesini bekleyebiliriz. Bu etkiler 2024’e kadar uzanacak, bu gezegen için endişe verici bir haber” dedi.

“Küresel deniz yüzeyi sıcaklıkları hem Mayıs hem de Haziran aylarında yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Ne yazık ki bunun bir maliyeti var. Balıkçılık dağılımını ve genel olarak okyanus sirkülasyonunu etkileyecek ve iklim üzerinde zincirleme etkileri olacaktır. Sadece yüzey sıcaklığı değil, tüm okyanus ciddi şekilde ısınıyor ve yüzlerce yıl boyunca orada kalacak olan enerjiyi emiyor. Kuzey Atlantik’teki eşi benzeri görülmemiş deniz yüzeyi sıcaklıkları nedeniyle alarm zilleri artık daha yüksek sesle çalıyor” dedi.

İrlanda, Birleşik Krallık ve Baltık Denizi çevresinde aşırı deniz sıcaklık dalgaları gözlemlenmiştir.

Copernicus İklim Değişikliği Servisi’nin değerlendirmesine göre Kuzey Atlantik’teki ısı, atmosferdeki kısa vadeli anormal dolaşım ile okyanustaki uzun vadeli değişikliklerin bir araya gelmesinden kaynaklanıyor. Tropikal Pasifik’te gelişen El Niño ile bağlantılı değildir.

Copernicus İklim Değişikliği Servisi Direktörü Carlo Buontempo’ya göre: “Kuzey Atlantik’teki bu istisnai koşullar Dünya sisteminin karmaşıklığını vurgulamakta ve bize küresel iklimi neredeyse gerçek zamanlı olarak izlemenin önemini hatırlatmaktadır. İklim eğilimlerinin yanı sıra yerel ve küresel değişkenlik arasındaki etkileşim, riskleri daha iyi yönetmek ve etkili uyum politikaları tasarlamak için gereklidir.”

Sıcaklık kayıtları:

Sıcaklık Temmuz ayının ilk günlerine kadar uzadı. Copernicus ECMWF ERA5 veri setinden elde edilen ilk verilere göre, küresel ortalama 2 metre sıcaklık 3 Temmuz’da 16,88°C’ye ulaşarak Ağustos 2016’daki 16,80°C’lik bir önceki rekoru kırmıştır.

Günlük küresel ortalama sıcaklık karşılaştırmaları tipik olarak yalnızca reanalizlerden elde edilebilir – bunlar uydulardan vb. alınan gözlemleri bilgisayar modeli simülasyonlarıyla birleştirir. WMO, İklimin Durumu raporları ve küresel sıcaklıkları değerlendirmek için kara yüzeyi istasyonları ve gemilerden alınan gözlemlere dayanan uluslararası veri setleri ile reanalizlerin bir kombinasyonunu kullanmaktadır.

“ECMWF ERA veri seti küresel günlük sıcaklık kaydı diğer uluslararası reanaliz veri setleri ile uyumludur. Bununla birlikte, WMO’nun küresel iklim durumu raporları için yaptığı gibi titiz bir kalite kontrol sürecine ihtiyaç duyan gerçek gözlemlere dayanarak bunun karadaki günlük küresel aşırı sıcaklıklar açısından neyi temsil ettiğini değerlendirmek için henüz erken. Bununla birlikte, bu geçici kayıtlar, iklim değişikliği ve gelişen El Niño dönemi nedeniyle küresel iklim modelinin değiştiğine dair bir başka kanıt sunmaktadır.”

Copernicus ECMWF sıcaklık rekoru Copernicus’a göre, kuzeybatı Avrupa’da rekor Haziran sıcaklıkları yaşandı. Kanada, Amerika Birleşik Devletleri, Meksika, Asya ve doğu Avustralya’nın bazı bölgeleri normalden önemli ölçüde daha sıcaktı.

Avustralya’nın batısı, Amerika Birleşik Devletleri’nin batısı ve Rusya’nın batısı ise normalden daha soğuktu.

Deniz buzunda öne çıkan noktalar

Antarktika deniz buzu, uydu gözlemlerinin başladığı Haziran ayından bu yana en düşük seviyesine ulaşarak ortalamanın %17 altında kaldı ve bir önceki Haziran ayı rekorunu önemli bir farkla kırdı.

Ay boyunca günlük Antarktika deniz buzu miktarı yılın bu dönemi için daha önce görülmemiş düşük değerlerde kaldı.

Arktik deniz buzu miktarı ortalamanın biraz altında ancak son sekiz yılın Haziran ayı değerlerinin oldukça üzerindeydi

Hidrolojik önemli noktalar

Haziran 2023, Kuzey Amerika’nın büyük bölümünde ortalamadan daha kurak geçti ve bu koşullar şiddetli orman yangınlarını körükledi. Copernicus İklim Değişikliği Servisi’ne göre, Rusya, Afrika Boynuzu, Güney Afrika’nın çoğu, Güney Amerika ve Avustralya’nın bazı bölgeleri de daha kuraktı.

Güney Avrupa’nın büyük bölümü, İzlanda’nın batısı ve Rusya’nın kuzeybatısı ortalamadan daha yağışlı geçti ve şiddetli yağışlar sellere yol açtı.

Orta ve Doğu Avrupa ile İskandinavya’nın yanı sıra Karadeniz’in batı kıyıları boyunca batıdan doğuya geniş bir bant üzerinde ortalamadan daha kuru koşullar oluştu

Ortalamadan daha yağışlı ekstratropikal bölgeler arasında batı kuzey Amerika, güneybatı Asya bölgeleri, Japonya, Güney Afrika, Brezilya, Şili, Yeni Zelanda ve Avustralya’nın büyük bir bölgesi yer aldı; Japonya ve Pakistan sırasıyla Mawar tayfunu ve Biparjoy siklonu tarafından vuruldu.

TMMOB

METEOROLOJİ MÜHENDİSLERİ ODASI

KAYNAK: WMO

Facebook
Twitter
YouTube
Instagram